Evolucioni i timonit në Formula 1

Zhvillimi i makinave të Formula 1 nëpër dekada është i shpejtë, si pasojë e zhvillimit të teknologjis, dhe konkurrenca e fortë në mes të ekipeve gjithmonë sjell zgjidhje të reja dhe inovative. Ky zhvillim shkakton kryesisht që pjesët e makinave të bëhet më komplekse dhe në shumë raste janë krejtësisht të ndryshme. Një nga pjesët më thelbësore të një makine F1, e cila ka pësuar zhvillim të madh në thellësi të kohës është timoni, komponenti që transformon aftësitë e shoferit në praktikë. Më poshtë ju do të shihni si ka evoluar nga 1950 deri në kampionatin e këtij viti, duke treguar se si ajo ishte dhe se si është zhvilluar sot një timon Formula 1.

1950-1960

Timonat që përdornin dikur ekipet në makinat e tyre i merrnin direkt nga makinat e rrugëve dhe ato ishin kryesisht prej druri. Madhësia e këtyre timonave ishte mjaft e madhe dhe për shkak të materialit ndërtimor, shoferët vishnin detyrimisht dorashka. Gjithashtu madhësia e madhe e timonit të asaj kohe synonte komandimin më të mirë dhe më të lehtë të makinave të asaj kohe.

Ferrari-Monoposto-Corsa-Indianapoliss-wood-steering-wheel-photo-Joe-Windsor-Williams-autobox.al_

1960-1970

Makinat filluan të bëheshin më e ulëta dhe si rezultat prodhuesit filluan të zvogëlonin madhësinë e timonit. Dallimi më i madh nga dekada e kaluar, përveç madhësisë së tyre është edhe materiali që është ndërtuar, sepse vendin e drurit e zuri lëkura ose kallçuku.

timoni-autobox.al_

1970-1980

Ulja dhe zvogëlimi makinave vazhdoi edhe këtë dekadë. Ndryshimi që vihet re tek timonat e rinj, janë dhe disa ndihma shtesë. Makinat filluan të bëhen më të forta dhe më komplekse, dhe teknologjia tani ka sjellë më gjatë dhe çelësa në timon. Ky çelës ishte vendosur për të fikur motorin në rast emergjence.

timon-1979-1980-autobox.al_

1980-1990

Zhvillimi i sistemeve elektronike dhe kutive të transmetimit udhëhoqi Formula 1 për të hyrë në një epokë të re. Përgjegjës për këtë ndryshim ishte inxhinieri i Ferrarit, John Barnard. O Barnard ishte ai i cili krijoi dhe vendosi në Ferrari 640, tek GP e Brazilit, në vitin 1989, me shofer të madhin Nigel Mansel, të parën gearbox (kamje) gjysmë-automatike. Do të më thoni, çfarë lidhje ka Gearbox gjysmë-automatike me timonin? Përgjigja ime është e thjeshtë dhe e lehtë. Barnard ishte ai që vendosi për herë të parë pas timonit të njohurat për të gjithë Paddles. Në këtë mënyrë ai i dha shoferit lehtësi për të ndryshuar shpejt marshat e makinave me piksynimin për mos të lënë duart nga timoni.

80-90-autobox.al_

1990-2000

Evolucioni i teknologjisë ishte aq i madh këtë dekadë sa e ktheu timonin në një qendër të kontrollit të konfigurimit. Shoferi tani mund të përshtaste motorin me një buton në timon, për të ndryshuar parametrat nga e thatë në të lagur, të pijë ujë me një sistem të veçantë dhe shumë më tepër. Timonat e rinj janë bërë prej karboni dhe në formën e pëllëmbëve të shoferëve, dhe me butonat e vendosura në timon sipas mënyrës që donin shoferët. Timonat e rinj shtuan për shoferët një detyrë të re, përveç ngarjes së makinës, duhet të bëjnë dhe konfigurimet e makinës nëpërmjet timonit.

MP4-14_1-autobox.al_

2000-2010

F1 u ndryshua nga jashtë dhe brenda. Përveç ndryshimit të jashtëm që ishte i madh, ndryshimet brënda ishin po aq mbresëlënëse dhe si rezultat, edhe një herë timoni pësoi ndryshime të reja. Ndërtimi i timonit siç e përmendëm më lart është prej karboni, por kësaj radhe timoni i F1 kishte aq shumë butona sa që kishin shumë herë dhe shoferi ngatërrohej! Vlera e timonit, për shkak të kompleksitetit të tij, arrinte afërsisht në 50.000 euro. Format e timonit në këtë dekadë janë të ndryshme, dhe kjo është për shkak se secili ekip përshtaste timonin me makinën, por edhe me shoferin.

BMW-Sauber-wheel-autobox.al_

2010- SOT

Nga shumë butonat e një timoni dhe një ekran të vogël LCD që ka ekzistuar deri pak vite më parë ne kemi arritur sot me të vërtetë në kulmin i evolucionit të tyre. Timonat e sotëm të makinave F1, vazhdojë me të njëjtat taktika si ato të vjetrat përsa i përket butonave dhe çelsave. Dallimi më i madh është ekrani 4.3 inç që kanë tashmë dhe ndihmojnë shoferin të shohi të dhëna konkrete të makinës së tij.

A9wwsNE-AutoBox

PËRGJIGJU

Please enter your comment!
Please enter your name here

12 + six =